Hoe ga ik om met lachgas?

Sjacco van Iwaarden

Verslavingsarts KNMG bij Hoop Online als ZZP’er

Op straat zijn ze regelmatig te vinden, lege patronen van lachgas. Of misschien hoort u jongeren weleens praten over “een ballonnetje doen”. Wat is dat eigenlijk? En moeten we ons er zorgen over maken?

Volgens verslavingsarts Sjacco van Iwaarden is het antwoord op de vraag of we ons zorgen moeten maken ‘ja’. “Het gaat hier om het recreatief inhaleren van lachgas (distikstofmonoxide), een fenomeen dat in de jaren ’90 voorkwam. Je kon toen op party’s een ballon kopen gevuld met lachgas. Het is een tijd van de markt geweest, maar sinds kort weer terug. Sinds 2015 is er een sterke toename in gebruik onder 12- tot 16-jarigen. Ongeveer tien procent van deze jongeren heeft ooit lachgas gebruikt. Cijfers over het aantal jongeren dat verslaafd raakt, zijn er nog niet. Wel blijkt uit de praktijk dat gebruikers steeds meer nodig hebben voor hetzelfde effect (tolerantie) en dat er craving optreedt (voortdurende drang om lachgas te gebruiken). Dat zijn duidelijke kenmerken dat het hier om een verslavend middel gaat.”

Sjacco legt uit wat lachgas doet: “Bij het inhaleren ontstaat een korte roes, van 1 tot 5 minuten. Je voelt je ‘high’, opgewekt, vrolijk, je wordt lacherig en krijgt een warm gevoel. Sommige mensen ervaren plotseling gevoelens en ge-

dachten die eerder onbewust waren. Negatieve effecten zijn tintelingen in armen en benen, duizeligheid, hoofdpijn, misselijkheid, verwardheid en angst.”

Ook op langere termijn zijn er gevolgen. Sjacco: “Er kan bij regelmatig gebruik hersenbeschadiging optreden. Dit komt omdat lachgas de werking van vitamine B12 blokkeert. Lachgas kan leiden tot

zuurstoftekort in de hersenen. Dat geeft concentratieproblemen, hoofdpijn, duizeligheid en je kunt flauwvallen. In combinatie met verkoudheid kan een toename van druk in het hoofd ontstaan, met als gevolg oorpijn en zelfs blijvende gehoorschade. Je loopt het risico te stikken als je tussendoor te weinig zuurstof inademt of als het lachgas wordt geïnhaleerd via een zak op het hoofd. Ook kan het leiden tot onvruchtbaarheid. Het is een gevaarlijk middel en niet geschikt om recreatief te inhaleren.”

De invloed van leeftijdsgenoten is groot. Jongeren leren, ontdekken en spiegelen zich vooral aan elkaar. Dit maakt de fase interessant, maar ook kwetsbaar. Middelengebruik – van alcohol, cannabis en lachgas tot vapes of nieuwe partydrugs – kan beginnen als experiment, maar bij sommigen overgaan in problematisch gebruik of verslaving.